Treść głównego artykułu

Abstrakt

W artykule podejmuję złożoną tematykę indywidualizacji nauczania w szkole. Próbuję odpowiedzieć na pytanie, czy w szkole jest ona możliwa do zrealizowania. Pokazuję tę wielowymiarowość, zaczynając od różnego rozumienia indywidualizacji i uwzględniając jej historyczne pochodzenie. Następnie analizuję zapisy dotyczące indywidualizacji nauczania w prawie oświatowym. W dalszej kolejności pokazuję czym jest indywidualizacja nauczania w szkole według badaczy zajmujących się tym zagadnieniem. Indywidualizacja na poziomie deklaratywnym oznacza respektowanie niepowtarzalności ucznia, zaakcentowanie jego aktywności oraz emancypację. Indywidualizację na poziomie zaleceń do realizacji w szkole cechuje zgoda na kreowanie własnej drogi w sytuacji wysokiej standaryzacji i instytucjonalizacji. Indywidualizacja nauczania traktowana jest też instrumentalnie jako droga do osiągnięcia innych celów. Poza tym ograniczone stosowanie indywidualizacji związane jest z przywiązaniem do zasad jednolitej i masowej szkoły.

Słowa kluczowe

indywidualizacja indywidualizacja nauczania pedagogika szkoły zadania szkoły

Szczegóły artykułu

Jak cytować
Reinhard, K. (2018). Indywidualizacja nauczania w szkole – możliwości i ograniczenia. Teoretyczny kontekst zagadnienia. Teraźniejszość – Człowiek – Edukacja, 21(Specjalny), 133-143. Pobrano z https://insted-tce.pl/ojs/index.php/tce/article/view/224

Referencje

  1. Bauman Z., 2000a, Globalizacja. I co z tego dla ludzi wynika, PIW, Warszawa.
  2. Bauman Z., 2000b, Ponowoczesność jako źródło cierpień, Sic!, Warszawa.
  3. Bauman Z., 2008, Zindywidualizowane społeczeństwo, GWP, Gdańsk.
  4. Beck U., 2004, Społeczeństwo ryzyka. W drodze do innej nowoczesności, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa.
  5. Bokszański Z., 2007, Indywidualizm a zmiana społeczna, PWN, Warszawa.
  6. Freire P., 2000, „Bankowa” koncepcja edukacji jako narzędzie opresji, [w:] K. Blusz (red.), Edukacja i wyzwolenie, Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków, s. 67–78.
  7. Gauchet M., 2002, Nowy wiek osobowości. Próba psychologii współczesnej, Res publica Nowa, nr 12.
  8. Jacyno M., 2007, Kultura indywidualizmu, PWN, Warszawa.
  9. Karpińska A., 2016, Indywidualizacja jako zasada i wartość w procesie kształcenia, [w:] K. Chałas, A. Maj (red.), Encyklopedia aksjologii pedagogicznej, Polskie Wydawnictwo Encyklopedyczne, Radom, s. 428–434.
  10. Kruszewski K. (red.), 2004, Sztuka nauczania. Czynności nauczyciela, PWN, Warszawa.
  11. Kuligowska K., 1975, Problemy indywidualizacji nauczania, WSiP, Warszawa.
  12. Kwaśnica R., 2014, Dyskurs edukacyjny po inwazji rozumu instrumentalnego. O potrzebie refleksyjności, Dolnośląska Szkoła Wyższa, Wrocław.
  13. Lewowicki T., 1997, Indywidualizacja w kształceniu, [w:] W. Pomykało (red.), Encyklopedia pedagogiczna, Fundacja Innowacja, Warszawa, s. 251–256.
  14. Olcoń-Kubicka M., 2009, Indywidualizacja a nowe formy wspólnotowości, Scholar, Warszawa.
  15. Podstawa programowa kształcenia ogólnego z komentarzem. Szkoła podstawowa. 2017 r. https://www.ore.edu.pl/2017/12/ppko/ (dostęp: 22.11.2018).
  16. Reykowski J. (1999). Kolektywizm i indywidualizm jako kategorie opisu zmian społecznych, [w:] K. Gawlikowski i in., Indywidualizm a kolektywizm, IFiS PAN, Warszawa.
  17. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 3 sierpnia 2017 r. w sprawie oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy w szkołach publicznych (Dz.U. z 2017 r., poz. 1534).
  18. Sajdak A., 2008, Edukacja kreatywna, Wydawnictwo WAM, Kraków.
  19. Sajdak A., 2003, Indywidualizacja w nauczaniu, [w:] T. Pilch (red.), Encyklopedia pedagogiczna XXI wieku, t. II G–Ł, Wydawnictwo Akademickie Żak, Warszawa, s. 298–306.
  20. Skrzetuska E., 2011, Poziomy i wymiary indywidualizacji w edukacji wczesnoszkolnej [w:] eadem (red.), Problemy edukacji wczesnoszkolnej. Indywidualizacja. Uzdolnienia. Refleksja nauczyciela, Wydawnictwo Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin, s. 37–60.
  21. Sośnicki K., 1959, Dydaktyka ogólna, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław-Warszawa.
  22. Środa M., 2003, Indywidualizm i jego krytycy, Aletheia, Warszawa.
  23. Tocquevill e A. de, 1976, O demokracji w Ameryce, PIW, Warszawa.
  24. Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta nauczyciela (Dz.U. 1982 nr 3 poz. 19) http://www.prawo.vulcan.edu.pl/przegdok.asp?qdatprz=akt&qplikid=2 (dostęp: 25.11.2018).
  25. Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz.U. 2017, poz. 59) http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20170000059/U/D20170059Lj.pdf (dostęp: 25.11.2018).
  26. Załącznik nr 2 do Rozporządzenia MEN z 14 lutego 2017 r. Podstawa programowa kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej (Dz.U. 2017, poz. 356) http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20170000356/O/D20170356.pdf (dostęp: 22.11.2018).